سابقه مصرف فلفل به سرخپوستان آمریکایی ساکن پرو و مکزیک باز می گردد آنها حدود 7000 سال قبل از میلاد مسیح از این ادویه خوش طعم برای بهبود مزه غذاهایشان استفاده می کردند تا اینکه در طی قرون 15 و 16 میلادی کاشفین آمریکا این سبزی خوش نقش و نگار را به اروپا و از آنجا به آسیا و آفریقا آوردند.

 

مردم سنگاپور، مالزی و چین بیشتر از هندی ها به زخم معده مبتلا می شوند. می دانید علت این موضوع چیست؟

هندی ها بیشتر از مردم چین فلفل مصرف می کنند.

تحقیقات نشان داده است که ماده در فلفل وجود دارد که دانشمندان آنرا کپساسین [1] نامیده اند. این ماده جادویی خاصیت عجیبی دارد. داستان از این قرار است که افرادی که فلفل می خورند مخاط معده شان به تدریج ماده ای به نام موکوس از خود ترشح می کند. این ماده به مانند لایه ای محافظ بر روی مخاط معده جمع شده و از سلولهای معده و روده کوچک در برابر اسید سوزاننده معده محافظت می کند. همانظور که می دانید مهمترین دلیل بروز زخم اثنی عشر کم شدن این ماده حیاتی و افزایش ترشح اسید معده است که خوشبختانه مصرف فلفل می تواند آنرا تا حد زیادی افزایش دهد.

 

اول فلفل بعد آسپیرین

جالب است بدانید افرادی که 30 دقیقه قبل از خوردن آسپیرین حدود 20 گرم فلفل می خورند با این کار خود اثرات مخرب این دارو بر بافت معده و اثنی عشر  را تا حد زیادی کاهش داده و بدین ترتیب احتمال بروز زخم معده را به حداقل می رسانند.

حتی مشاهده شده، افرادی که طولانی مدت الکل مصرف می کرده اند، اگر عادت به خوردن فلفل نیز داشته اند، بافت معده شان کمترین آسیب را دیده است.

 

فلفل می خورم، پس می سوزم.

با این همه بسیار از مردم تصور می کنند فلفل باعث تحریک دستگاه گوارشی شان شده و ناراحتی های معده را تشدید می کند. در پاسخ به این شبهه باید بگوییم این ادعا غلط نیست چراکه برخی افراد که معمولا طبع تحریک پذیر و به قول عوام مزاج آتشین دارند با خوردن فلفل احساس بدی پیدا می کنند که این احساس ناشی از تحریک سیستم عصبی و هورمونی آنها بوده و علائمی چون داغی مخاط دهان، مری و معده ، احساس گرگرفتگی، احساس تحریک پذیری و عصبانیت، داغی و سوزش چشمها و مخاط بینی و در موارد شدید تر حتی اشک ریزش و سرفه از علائم آن می باشد. اما به یاد داشته باشید هانطور که به خاطر وجود یک کافر در مسجد را نمی بندند، به خاطر تاثیر سوء فلفل بر این افراد نمی توان گفت فلفل برای همه مضر است.

 

سرطان، داستان قدیمی و وحشت آور:

شاید باورتان نشود اگر بگوییم از فلفل می توان در پیشگیری و درمان سرطان استفاده کرد. تحقیقات نشان داده اند کپساسین موجود در فلفل، به عنوان یک آنتی اکسیدان عمل کرده و مانع از فعالیت ترکیبات سرطان زا در بدن می شود.

 

سرما خوردی، فلفل بخور:

اما خواص فلفل به اینجا ختم نمی شود چراکه فلفل  را با داشتن مقایر زیادی ویتامین C باید یکی از داروهای خوب سرماخوردگی دانست. به گونه ایکه مصرف منظم آن در برنامه  غذایی، هم شدت و هم طول دوران سرماخوردگی را کاهش می دهد. خوردن 50 گرم فلفل دلمه ای یعنی معادل یک سوم یک فلفل متوسط  می تواند تمام نیاز یک فرد بزرگسال به فلفل را بر طرف کند.
البته باید بگوییم كه این ویتامین نسبت به حرارت بسیار حساس است، بنابراین بهتر است فلفل را به صورت خام مصرف کنید.

 

از سوی دیگر کپساسین موجود در فلفل محرک بسیار خوبی برای سیستم ایمنی انسان می باشد. اگر شما هم در جریان اخبار علمی روز دنیا باشید حتما شنیده اید که دانشمندان چند سالی است بهترین راه برای مبارزه با میکروب ها و ویروسها را قوی کردن سیستم ایمنی می دانند و دیگر کمتر کسی به فکر مبارزه مستقیم با عوامل بیماریزاست چراکه امروزه می دانیم سیستم ایمنی بدن ما  در صورت سلامتی کامل به راحتی قادر است از بدن ما در برابر عوامل مختلف بیماریزا و حتی سرطان محافظت کند.

 

مسموم شدی، فلفل بخور

اما خیلی ها اعتقاد دارند که با خوردن فلفل اسید معده شان زیاد شده و از این بابت نگران هستند. آیا می دانید یکی از بزرگترین عوامل ابتلا به بیماریهای عفونی و مسمومیت های غذایی همین کاهش نابجای اسید معده است. البته افراد عصبی مزاج باید از اثرات تحریک کننده فلفل بر روی اسید معده شان نگران باشند اما افراد عادی از افزایش اسید معده که پیام آور افزایش قدرت دستگاه گوارش در هضم غذاست سود خواهند برد. محققان نیز ثابت کرده اند افرادی که به صورت منظم از فلفل استفاده می کنند کمتر به بیماریهای عفونی و مسمومیت های غذایی مبتلا می شوند.

 

شما نه!

با این وجود نباید از اثرات آلرژن فلفل برروی پوست غافل شد. این جمله بدان معناست که افرادی که پوست حساس و تحریک پذیری دارند و یا مرتب دچار  جوش، کهیر، آکنه یا اگزمای پوستی می شوند بهتر است خواص خوب فلفل را برای دیگران بگذارند و فلفل را از برنامه غذایی خود حذف کنند.

 

هویج دوست نداری، فلفل بخور:

چشمها بیش از سایر بافتهای بدن ما از فلفل دلمه ای خصوصا نوع قرمز آن سود می برند. شاید با خود بگویید من که هر بار فلفل خوردم چشمانم می سوزد  و به دنبال آن اشک از چشمانم سرازیر شد. این چه جور سودی است که با سوزش و خارش همراه است؟

در پاسخ باید از راز قوی شدن چشمها با آب هویج پرده برداریم. آیا می دانید همان ماده ای که در هویج منجر به تقویت چشمها می شود به مقادیر قابل توجهی در فلفل دلمه ای قرمز وجود دارد. با این تفاوت که بسیاری از کودکان ما با شنیدن نام هویج اخم کرده و اما فلفل دلمه ای قرمز را به خاطر رنگ زیبایش تند و تند می خورند. البته ذکر این نکته لازم است که غنی ترین مواد غذایی موجود در این مورد روغن کبد ماهی و جگر گوسفند و مرغ می باشند که مصرف آنها را به شما توصیه می کنیم.

 

عینک فلفلی:

بد نیست بدانید مصرف منظم ویتامین A تا حد زیادی از بروز شب کوری، دژنراسیون ماکولا و آب مروارید پیشگیری می کند. به غیر از ویتامین A دو ماده دیگر نیز در کاهش احتمال بروز آب مروارید نقش دارند که خوشبختانه در فلفل دلمه ای به مقادیر زیادی یافت می شوند. این دو ماده عبارتند از لوتيئين و زنگزانتين

 

سیگار نکش اما فلفل بخور:

سیگاریها را هم نباید نیز از خوردن فلفل بی نصیب گذاشت. این جمله حاصل تحقیقات متخصصین ریه می باشد. آنها در طی سالها تحقیق متوجه شدند که سیگاریها به احتمال بیشتری به سرطان ریه مبتلا می شوند و مصرف منظم ویتامین A می تواند سهم زیادی در پیشگیری از این سرطان کشنده و دردناک داشته باشد. پس اگر موفق به ترک سیگار نشده اید فلفل را از یاد نبرید.

 

فلفل دلمه‌ای حاوی ویتامین ب ۶ و اسید فولیك است كه در گرفتگی رگ‌ها و بیماری قلبی در افراد دیابتی تاثیر می‌گذارد. هر دوی این ویتامین‌ها كه از خانواده ویتامین‌های ب هستند، باعث كاهش هموسستئین می‌شوند. این ماده در صورت افزایش بیش از حد می تواند  باعث تخریب رگ‌های خونی شده و از این طریق منجر به  افزایش سكته قلبی می‌شود.
فیبر موجود در فلفل دلمه‌ای می‌تواند كلسترول را كه عامل دیگری برای ابتلا به حمله قلبی و سكته است، كاهش دهد.

 


اگر هوس کرده اید امروز خود را به اولین میوه فروشی برسانید و فلفل دلمه ای بخرید، بد نیست بدانید فلفل مرغوب باید سفت و آبدار باشد. جنس آن ترت  باشد. رنگ آن نیز باید براق و شفاف باشد. بهتر است به برداشتن چند تا فلفل بسنده کنید چون درست نیست فلفل را بیش از 12 روز در یخچال نگه دارید. برای طبخ فلفل نیز بهتر است تخم های آن را دور بریزید.

دکتر مهرداد اخوان، هفته نامه سلامت 17 بهمن 1378

 


[1] capsicin